مطالعة قوم‌نگارانة غذاهای محلی در شهرستان فومن: پژوهشی در مردمشناسی غذا و تغذیه

ودادهیر, ابوعلی; امیدوار, نسرین; رفیع فر, جلال الدین; جوان محجوب دوست, سارا

مطالعة قوم‌نگارانة غذاهای محلی در شهرستان فومن: پژوهشی در مردمشناسی غذا و تغذیه

نوع مقاله : علمی

نویسندگان

ابوعلی ودادهیر ¹

نسرین امیدوار ²

جلال الدین رفیع فر ³

سارا جوان محجوب دوست ⁴

¹ دانشیار گروه مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

² دانشیار گروه تغذیه جامعه، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

³ استاد مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، تهران

⁴ کارشناس ارشد مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

چکیده

امروزه، جایگاه غذا در زندگی انسان از نیازی فیزیولوژیک فراتر رفته و ابعاد اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی یافته ‌است. مردم‌شناسی غذا و تغذیه حوزه‌ای از پژوهش در مردم‌شناسی است که به بررسی ابعاد مختلف غذا در زندگی انسان می‌پردازد. مطالعة حاضر در چارچوب مردم‌شناسی غذا و تغذیه به بررسی فرهنگ غذایی اهالی شهرستان فومن (فومنات) پرداخته است. به‌این‌منظور، با استفاده از روش قوم‌نگاری نظام‌مند، تفسیری و چندمکانی فرهنگ غذایی شهرستان فومن توصیف، و رفتارها و آداب‌‌ورسوم مربوط به تغذیه در فصل‌های گرم سال بررسی‌ شده و نتایج به‌‌صورت درونمایهها یا مؤلفههای نظام غذایی سنتی استخراج و ارائه شده ‌است. برخی درون‌مایه‌‌های به‌دست‌آمده عبارت‌اند از: اصلی‌ترین مواد به‌کاررفته در غذاهای محلی فومن، نمود زبانی غذا، سفره، کنارغذا، منشأ مواد غذایی، ظروف، هویت، آمیختگی فرهنگی، سلامتی، غذای مراسم.

کلیدواژه‌ها

مردم‌شناسی غذا و تغذیه

فرهنگ غذایی

دست‌پخت

شیوه‌های غذایی

نظام غذایی سنتی و محلی