توزیع قدرت در شبکه روابط نخبگان سیاسی ایران پساانقلاب: با تأکید بر شبکه روابط اعضای هیئت دولتهای هفتم تا دهم
دوره 17، 3 (ویژه نامه تحلیل شبکه های اجتماعی)، پاییز 1402، صفحه 91-117
https://doi.org/10.22034/jss.2024.2008775.1786
زینب حسن پور درودگر، علی ساعی، سوسن باستانی
چکیده مسأله این پژوهش ناظر بر توزیع قدرت در شبکه روابط نخبگان سیاسی در ایران پساانقلاب است. دستگاه نظری تحقیق معطوف به بررسی توزیع قدرت سیاسی است. به لحاظ تجربی نیز با بهرهمندی از رویکرد روشی تحلیل شبکه، ساخت شبکهروابط و نوع توزیع قدرت در میان نخبگان سیاسی بررسی شده است. در این مطالعه ساخت شبکه قدرت ناظر بر قوه مجریه و اعضای هیئت دولتهای هفتم تا دهم است.
شواهد تجربی این مطالعه بیانگر آن است که ساختار شبکه روابط نخبگان سیاسی در تمامی دولتهای مورد بررسی از انسجام و تراکم بالایی برخوردار بوده است. دادههای موجود دلالت بر آن دارد که آشنایی و وجود ارتباطات مشترک نقش مهمی در تحرک سیاسی و دستیابی به قدرت در میان نخبگان داشته و در این میان پیشینه روابط کاری برآمده از ریشههای آشنایی تاریخی در مبارزات انقلابی و جنگ بیش از انواع دیگر ارتباطات، در شکلگیری شبکه روابط نخبگان سیاسی نقش داشته است. روند ساخت شبکهروابط نیز نشان از تمرکزگرایی بیشتر در دولتهای هشتم و دهم، به ویژه در روابط حزبی دارد که حاکی از شکلگیری احزاب دولتی است. نکته مهم اما آن است که برغم تجانس و همسانگزینی بالا در شبکه روابط نخبگان سیاسی، ساختار شبکه روابط دولتها، فضای دو قطبی در ساحت سیاسی جامعه ایران را بازنمایی میکند.
