مجله مطالعات اجتماعی ایران

چکیده گردشگری به‌لحاظ اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجرایی فرآیند پیچیده‌ای است و مناسبات بین گردشگری و بخش‏های دیگر جامعه را دیدگاه جامعه‌شناختی است که می‌تواند به‌شکلی دقیق و علمی بکاود. یکی از این مناسبات، ارتباط بین تجربة سفر و نظام شخصیت است. تحقیق حاضر به بررسی این ارتباط می‏پردازد. تجربة سفر متغیری در نظر گرفته شده است که با نظام شخصیت افراد رابطه دارد. سفر و تفریح ویژگی‏های خاصی به شخصیت افراد می‌بخشد. توصیف جامعه‌شناختی تجربة سفر و نظام شخصیت و رابطة این‌دو در جامعة آماری، با استفاده از منابع نظری، موضوع و هدف تحقیق حاضر است. در این‌مسیر، از نظریة اریک کوهن و پارسونز برای پیکربندی چارچوب نظری استفاده شده است. داده‏ها ازطریق روش کمی و با استفاده از پرسش‌نامه به‌صورت حضوری جمع‌آوری شده است. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که در هم‌بستگی رگرسیونی، بین گونه‏های تجربة سفر و نظام شخصیت، هر سه‌نوع تجربه معنادارند و هم‌بستگی آنها به‌منزلة متغیر مستقل با نظام شخصیت تأیید شد. متغیرهای تجربة وجودی و تجربة تفریحی با نظام شخصیت هم‌بستگی مستقیم و مثبت دارند و متغیر تجربة تجربی بر متغیر وابسته تأثیر منفی و معکوس دارد.  

چکیده مباحث شهروندی در جهان معاصر از جذابیت عام برخوردار است و توجه بسیاری از عالمـان اجتمـاعی و
سیاسی را در رشتههای مختلف به خود جلب کرده است. گرایش به شهروندی و بهکـارگیری آن در درک
و تحلیل بسیاری از مسایل اجتماعی و شهری صرفاً بـه تـلاشهـای علمـی و ارزشـمند صـاحبنظـران و
پژوهشگران مربوط نمیشود، بلکه به شایستگی خود مفهوم جهت کارآمدی در مـدیریت و برنامـهریـزی
در امور مختلف هم بازمیگردد. به گونهای که امروزه بسیاری از موضوعها و مسایلی نظیر فقـر، نـابرابری،
جنسیت و حتی محیط زیست از منظر شهروندی تحلیلمیشوند؛ نوشتار حاضر هـم در اصـل بـر مبنـای
سودمندی ایده و مفهوم شهروندی در مدیریت شهری تدوین شده است.
این مقاله تلاش دارد ضمن مرور تاریخی بر مفهوم شهروندی، با استناد به یافته هـای پژوهشـی وضـعیت
شهروندی در شهر تهران را بررسی کند. نتایج به دست آمده نشان میدهد شـهروندی بـرای نسـبت قابـل
توجهی از افراد معنادار و قابل درک نبوده و آگاهی نسبت به حقـوق، عمـل بـه وظـایف و برخـورداری از
احساس شهروندی با عوامل بازدارندهای در جامعه مواجه است. بدیهی است شـهروندی بـا رفـع موانـع و
ایجاد زمینه های عینی و ذهنـی آن در بخـشهـای مختلـف بـه منصـه ظهـور خواهـد رسـید. مـدیریت
شهریمیتواند با تدوین و اجرای برنامه های شهروند مدار گـامهـای مـؤثری در حـل مسـایل و مشـکلات
شهری بردارد