مجله مطالعات اجتماعی ایران

چکیده دنیای جدید، تغییرات ژرف، پیوسته و گسترده‌ای را برای تعاملات اعضای شبکه‌های همسایگی در بسیاری از جوامع از جمله جامعه ایران به همراه داشته و سبب مساله‌مندشدن تعاملات اجتماعی در شبکه‌های همسایگی شده است، امری‌که به واسطه سکونت اکثریت اعضای جامعه در اجتماعات شهری به بروز پیامدهایی منفی برای بخش بزرگی از مردم به‌خصوص معطل ماندن بخشی از نیازهای آنان انجامیده است. تلاش این مقاله توصیف مشکلات تعامل در شبکه‌های همسایگی و ارائه یک سنخ‌شناسی تجربی از این مشکلات بوده است. برای این کار با 16 نفر از ساکنین شهر مشهد مصاحبه‌هایی نیمه‌ساخت‌یافته و پیوسته نوشونده انجام شد و با استفاده از شیوه کدکذاری‌های مرحله‌ای، مقولات زیر حاصل شد: فقدان روابط و تعاملات همسایگان، کمبود تعاملات همسایگان، کاهش تعاملات همسایگان، تعاملات مقطعی، تعاملات سرد همسایگان، ضعف تعاملات‌گرم همسایگان، عدم مشارکت و همکاری همسایه‌ها، رابطه دور با همسایگان، تعاملات ابزاری همسایگان و روابط گزینشی، که در فشرده‌ترین شکل شامل دو سنخ «کمبود تعامل» و «ضعف تعامل گرم» است.